Bảy bàn trong bảy trận: Füllkrug, Klopp và khoảng trống số 9 của đội tuyển Đức

Phút 88 trên Weserstadion, quả bóng bật ra từ một pha tranh chấp tưởng chừng đã vô vọng, và một cầu thủ 33 tuổi vẫn đứng đúng nơi anh phải đứng: giữa vòng cấm, hai chân đặt sẵn, mắt dán vào đường bóng. Cú đệm lòng bằng má trong bàn chân trái đi sát cột dọc. Anh không chạy đi ăn mừng. Anh chỉ giơ tay về phía khán đài phía bắc, nơi những người hâm mộ Werder Bremen vẫn hát như thể hai mươi năm chưa từng trôi qua.

Bảy bàn sau bảy trận ra sân. Không có pha solo nào, không có cú ra chân từ ngoài vòng cấm, chỉ có sự hiện diện đúng lúc ở đúng chỗ — thứ kỹ năng bị xem nhẹ nhất trong một nền bóng đá đang say mê những tiền đạo biết chạy chỗ và biết pressing.

Rồi trong phòng họp báo, một phóng viên hỏi Jürgen Klopp về khả năng gọi lại Niclas Füllkrug. Ông cười, nói vài câu về hiệu suất và thời điểm, rồi rời bục. Cánh báo chí gọi đó là phát biểu khó hiểu. Tôi đọc nó như một nhà quản lý đang cố ý không nói ra điều mình đã nghĩ.

Đội tuyển Đức đã sống nhiều năm với một nghịch lý dễ chịu nhưng dai dẳng: kiểm soát bóng nhiều, đưa bóng vào vòng cấm ít. Từ sau kỷ nguyên của những trung phong cổ điển, hàng công của họ được xây quanh những cầu thủ lai — Kai Havertz làm số 9 ảo, di chuyển vào khoảng trống giữa hai trung vệ, kéo hậu vệ ra khỏi vị trí, rồi để tuyến hai băng lên. Mô hình ấy đẹp về ý tưởng và mỏng về phương án dự phòng.

Klopp tiếp nhận đội bóng trong trạng thái đó, và ông chia kế hoạch thành ba tầng rõ rệt: hiện tại, trung hạn, dài hạn. Cách nói ấy nghe như triết lý của một giáo sư, nhưng thực chất là một bảng phân công lao động. Những cầu thủ đã thành danh được giữ lại cho cửa sổ thành tích trước mắt. Những cái tên trẻ được bảo vệ cho chu kỳ sau.

Vấn đề nằm ở chỗ cả hai tầng đều lung lay cùng lúc. Havertz chấn thương trở lại. Tim Kleindienst cũng vậy. Nick Woltemade, cái tên được kỳ vọng nhất trong nhóm kế cận, đang được một huyền thoại có số lần khoác áo đội tuyển kỷ lục mô tả là đang đi tìm lại phong độ. Rudi Völler, người có tiếng nói trong ban lãnh đạo liên đoàn, để ngỏ cánh cửa bằng một câu an toàn: hiệu suất sẽ quyết định.

Đêm trắng nước Nga năm ấy, trái bóng lăn giữa ánh đèn và tôi tìm thấy tiếng nói của mình. Từ đó tôi học cách nhìn một tiền đạo không bằng số bàn thắng mà bằng khoảng trống anh ta để lại khi không có mặt. Đội tuyển Đức đang có rất nhiều khoảng trống như thế.

Füllkrug là mẫu cầu thủ để giải quyết một bài toán cụ thể; anh không mang đến một bản nâng cấp toàn diện. Anh chiếm vòng cấm, thắng tranh chấp bóng bổng, làm điểm tựa cho những đường bóng dài và những quả tạt từ hai biên — chính xác là thứ mà một đội cầm bóng nhiều nhưng thiếu hiện diện trong khu vực 16m50 cần. Với những đối thủ đá khối thấp, lùi sâu và chấp nhận nhường thế trận, giá trị của anh tăng vọt.

Nhưng giá trị ấy sụp đổ trong những trận mà số 9 phải chạy vào khoảng trống sau hàng thủ và là người đầu tiên lao lên pressing. Ở tuổi 33, khối lượng chạy áp sát và những pha bứt tốc lặp lại không còn như xưa. Đưa anh vào đội hình thường buộc phải có một khoản bù trừ cấu trúc: một cặp tiền vệ trung tâm ngồi thấp hơn, hoặc một lớp khiên phòng ngự chờ sẵn bên phía có bóng. Cái giá ấy trả bằng khả năng duy trì pressing tầm cao của cả hệ thống, và nó là một đánh đổi ở cấp độ chiến thuật, không phải một lời chê cầu thủ.

Bảy bàn sau bảy trận là mẫu dữ liệu đẹp nhưng mỏng. Không có bàn thắng kỳ vọng, không có số phút, không có phân loại bàn thắng theo tình huống. Với một trung phong chỉ hoạt động trong vòng cấm, chuỗi bảy bàn thường bao gồm phạt đền và những pha đệm bóng cận thành; nếu khối lượng dứt điểm không tăng tương ứng, tỷ lệ chuyển hóa sẽ hạ nhiệt. Thêm nữa, cấu trúc tấn công của Werder Bremen gần như được xây quanh anh như một điểm tham chiếu cố định. Sản lượng cá nhân vì thế phụ thuộc vào hệ thống câu lạc bộ và không đương nhiên chuyển nguyên sang một đội tuyển nơi anh chỉ là một trong vài tâm điểm.

Nhìn theo quỹ đạo giá trị, đây là một cú quay đầu kinh điển của thị trường. Füllkrug rời Đức với mức định giá cao, trải qua hai bến đỗ được chính báo chí gọi là thảm họa ở West Ham United và AC Milan, rồi trở về Werder Bremen. Giá trị chuyển nhượng của anh ở tuổi 33 gần như bằng không. Bất kỳ hợp đồng nào dành cho anh cũng chỉ hợp lý khi ngắn hạn và ở mức lương thấp; một bản hợp đồng dài sẽ là món nợ treo trên bảng cân đối.

Nico Tresoldi đứng ở phía ngược lại của đường cong ấy. Hai mươi hai tuổi, chín bàn sau mười ba trận cho Club Brugge, đủ điều kiện khoác áo Đức, Ý hoặc Argentina. Mỗi lần ra sân ở cấp đội tuyển quốc gia sẽ khóa vĩnh viễn tương lai của anh vào một liên đoàn, và điều đó biến quyết định của anh thành một sự kiện thương mại nhiều triệu euro đối với câu lạc bộ, người đại diện và ba nền bóng đá cùng lúc. Về chiến thuật, Tresoldi là một loài khác: tiền đạo cơ động, phù hợp với pressing, đúng mẫu mà một cuộc tái thiết dài hơi cần. Füllkrug là phương án của hiện tại; Tresoldi là tài sản của chu kỳ sau.

Vị trí số 9 của đội tuyển Đức trống rỗng vì một nền bóng đá sản sinh ra hàng loạt tiền vệ kỹ thuật và những cầu thủ chạy cánh giỏi đã bỏ quên khâu đào tạo trung phong suốt nhiều chu kỳ; Füllkrug chỉ là người gõ cửa căn nhà ấy.

Còn một điểm mà hầu hết các bài bình luận bỏ qua: giá trị tình huống cố định. Ở một giải đấu cúp, nơi chất lượng cơ hội từ bóng sống giảm mạnh sau vòng bảng, một mục tiêu không chiến giỏi có giá trị lớn hơn nhiều so với số bàn anh ta ghi ở giải quốc nội. Đó là lý do các đội tuyển vẫn luôn giữ một mẫu trung phong như vậy trong danh sách, kể cả khi anh ta không đá chính.

Áp lực quanh câu chuyện này bị phân bổ lệch. Füllkrug đang ghi bàn đều đặn nhưng hứng chịu nhiều câu hỏi nhất. Havertz đang chấn thương, không thể trả lời trên sân, lại nhận những lời phê bình kỹ thuật gay gắt nhất. Một cầu thủ được đánh giá bằng cách anh ta ghi bàn hơn là bằng việc anh ta có ghi bàn hay không.

Sự mơ hồ của Klopp là một công cụ quản lý, không phải dấu hiệu thiếu quyết đoán. Không cam kết nghĩa là vẫn giữ được động lực cạnh tranh trong nhóm cầu thủ cho đến ngày công bố danh sách đầu tháng 11, đồng thời không tự trói tay nếu có ai đó chấn thương thêm.

Câu chuyện 'niềm tin đang lớn dần' quanh Füllkrug phần nhiều do truyền thông khuếch đại. Tiếng nói duy nhất mang tính tổ chức được trích dẫn, Völler, lại nói bằng một câu hoàn toàn trung tính. Về phía cầu thủ, anh đã tự đóng cánh cửa tranh luận bằng phát biểu về 44 lần khoác áo đội tuyển. Đó là một động thái đặt ranh giới: nếu được gọi, anh đến với câu chuyện đã được hạ nhiệt; nếu không, anh đã tự đặt mình vào vị thế của người bị báo chí đẩy đi quá xa, thay vì bị đánh giá thấp về chuyên môn.

Cái giá thật sự của một lần gọi lại không nằm ở anh. Nó nằm ở những phút thi đấu và những suất trong danh sách thuộc về nhóm tiền đạo trẻ. Và câu 'sung sức hơn bao giờ hết' sau một sự nghiệp nhiều vấn đề thể lực là tín hiệu của vài tuần, không phải của cả mùa.

Tôi viết về bóng đá, nhưng thật ra tôi đang viết về con người — về cách một nền bóng đá đối xử với người đàn ông 33 tuổi đang làm đúng phần việc khó nhất.

Đầu tháng 11, một cái tên sẽ xuất hiện hoặc không xuất hiện trên tờ danh sách. Dù kết quả thế nào, nó cũng không giải quyết được điều lớn hơn: một đội tuyển từng sản sinh ra những trung phong hàng đầu châu Âu giờ phải cân nhắc giữa một người 33 tuổi đang vào phom và một cầu thủ 22 tuổi còn chưa chọn xong quốc gia.

Trái bóng tròn, nhưng số phận không bao giờ tròn trịa — nó lăn qua những vết nứt của lịch sử. Và ở Weserstadion, người ta vẫn hát.